mitomani

 

mitomani

Psikiyatride mitomani olarak tan─▒mlanan patolojik yalan, yalan s├Âyleme al─▒┼čkanl─▒─č─▒d─▒r. Hastal─▒─ča sahip ki┼čilere mitoman denir. Mitomani yunanca muthos (Efsane) ve latince mania (Delilik) kelimelerinin birle┼čtirilmesinden meydana gelmi┼čtir. Psikiyatride pseudologia fantastica olarak da adland─▒r─▒lmaktad─▒r.

Patolojik yalanc─▒l─▒─č─▒n tan─▒m─▒ ilk kez 1891 y─▒l─▒nda Alman doktor Anton Delbrueck taraf─▒ndan ''Tamamen orant─▒s─▒z ve fark edilebilinir bir amac─▒ olmayan kapsaml─▒ ve karma┼č─▒k, y─▒llarca veya ├Âm├╝r boyu s├╝rebilen uydurmalard─▒r.'' ┼čeklinde tan─▒mlanm─▒┼čt─▒r. O zamandan beri ├╝zerinde ├žok fazla ├žal─▒┼čma yap─▒lm─▒┼č bir konu de─čildir. Mitomani hastalar─▒ yeteri kadar ara┼čt─▒r─▒lmam─▒┼č ve anla┼č─▒lmam─▒┼čt─▒r.

{tocify} $title={─░├žindekiler}

Mitomani'nin Te┼čhisi

Patolojik yalanc─▒l─▒─č─▒n te┼čhisi zor olabilir. ├ç├╝nk├╝ hastal─▒─č─▒n di─čer ki┼čilik bozukluklar─▒n─▒n aksine karakteristik ├Âzellikleri yoktur. Bu y├╝zden mitomani bazen ki┼čilik bozukluklar─▒ ile kar─▒┼čt─▒r─▒labilinir.

PF (pseudologia fantastica) hastalar─▒ yalan makinesinde bazen su├žluluk, stres gibi duygular─▒ g├Âsterebilirler fakat psikopatlar bunlar─▒n hi├ž birini g├Âstermez. Antisosyallik nedeni ile yalan s├Âyleyen insanlar para, g├╝├ž, sex gibi ki┼čisel ├ž─▒karlar─▒ do─črultusunda bu eylemi ger├žekle┼čtirirken PF hastalar─▒ bunu do─čal olarak yapar. BPD hastalar─▒ ve PF hastalar─▒ aras─▒ndaki temel fark ise BPD hastalar─▒n─▒n onlar─▒n bu ┼čekilde ya┼čamak istemediklerinin, k├Ât├╝ muamelelerin ├╝st├╝n├╝ kapatt─▒klar─▒n─▒n veya bo┼č intihar giri┼čimleri yapt─▒klar─▒n─▒n bilinmesi ├╝zerine reddedildiklerini hissetmeleridir. Patolojik yalanc─▒lar reddedilmi┼č hissetmezler, ├žok y├╝ksek seviyede ├Âzg├╝vene sahiplerdir. Oyunculu─ča yatk─▒n ki┼čilerden farkl─▒ olarak ise patolojik yalanc─▒lar cinsel a├ž─▒dan g├Âsteri┼čli olmaktan daha ├žok s├Âzl├╝ olarak dramatik ve ilgi ├žekicidirler. Narsisistler ba┼čka kimsenin anlayamayaca─č─▒ bir m├╝kemmelli─če ula┼čt─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝n├╝rken PF hastalar─▒ bu asosyal ├Âzellikleri g├Âstermezler. Onlar─▒n yalan s├Âylemelerinin nedeni hayatlar─▒n─▒n yeterince ilgin├ž olmad─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmeleridir. PF hastalar─▒ konfabulasyon hastalar─▒ ile kar─▒┼čt─▒r─▒labilir. Konfabulasyonun mitomaniden fark─▒ organik nedenlerle bellekte olu┼čan bo┼čluklar─▒n doldurulmaya ├žal─▒┼č─▒lmas─▒d─▒r.

Mitomani Hastalar─▒n─▒n ├ľzellikleri

  • Mitomanya hastalar─▒ yalan s├Âylediklerinin fark─▒nda de─čildirler. D├╝┼č├╝nce tarzlar─▒na ''b├╝y├╝sel d├╝┼č├╝nce'' denir. Hayal g├╝c├╝yle ├╝rettikleri d├╝┼č├╝ncelerin ger├žekli─čine inan─▒rlar. ├çocuklarda normal kar┼č─▒lanan bu durum yeti┼čkinler i├žin patolojiktir.
  • Normal insanlar yalan s├Âylediklerinde utan├ž ve su├žluluk duyabilirler ancak mitomanlarda b├Âyle bir durum yoktur.
  • ├ço─ču zaman ├žok g├╝zel ve etkileyici fantastik yalanlar s├Âylerler. Ger├žekle fantezi i├ž i├že ge├žti─činde inand─▒r─▒c─▒ olabilirler.
  • Yalan s├Âyleyerek kendilerini ├Ânemli bir insan veya kahraman gibi g├Âsterirler.
  • ├ço─ču zaman kendi yalanlar─▒na inan─▒rlar.
  • Eski yalanlar─▒n─▒ desteklemek i├žin s├╝rekli yeni yalanlar uydururlar.
  • ├ço─ču zaman yalan s├Âylemenin bir amac─▒ olmayabilir. Yani yalan s├Âyleyerek kar elde etmezler.
  • Bazen kendilerini su├žlay─▒c─▒ ve zarar verici olabilirler.
  • Genel toplumda g├Âr├╝lme oran─▒ 1000'de 1'dir. Erkeklerde ve kad─▒nlarda e┼čit oranda g├Âr├╝l├╝r.
  • Geli┼čimi 15-16 ya┼č gibi ergenlik ├ža─č─▒ndan ba┼člar ve tedavi edilmezse eri┼čkinlik d├Ânemine kadar devam eder.
  • Mitomani hastalar─▒ ├žok ├╝st├╝n s├Âzel yetene─če sahiptir.
  • Mitomani hastalar─▒ stresli durumlardan ka├žmak i├žin yalan─▒ kullanabilirler. Mitomanlar kendi ger├žekliklerinden kopmu┼č insanlard─▒r. Y├╝ksek kayg─▒l─▒ durumlarda daha fazla yalan s├Âylerler.
  • H─▒rs─▒zl─▒k, doland─▒r─▒c─▒l─▒k, sahtecilik ve intihal su├žlar─▒n─▒ i┼čleyenler aras─▒nda mitomanlar tespit edilmi┼čtir. ├ľzellikle telefon doland─▒r─▒c─▒lar─▒n─▒n bu grupta oldu─ču d├╝┼č├╝n├╝lmektedir.
  • Kendilerini oldu─ču gibi kabul edemeyen, kendine g├╝vensiz insanlard─▒r.
  • Yalanlar─▒n─▒ ge├žmi┼čte ya┼čad─▒klar─▒ an─▒lar gibi anlatabilirler.
  • Mitoman ger├že─či de s├Âyleyebilir ancak bunu yaparken ger├že─či ├Âyle bir s├╝sler ki ger├žek inand─▒r─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ yitirir.
  • Zamanla aile ili┼čkileri bozulur.
  • Sosyal yaln─▒zla┼čma onlar─▒n kendilerini ke┼čfedilmemi┼č yetenek olarak g├Ârmelerine neden olur.
  • Mitomani hastalar─▒ yalan s├Âylemeyeceklerine s├Âz verirler ancak s├Âzlerini tutamazlar.
  • Mitoman ki┼či s├╝rekli hayali senaryolar, hayali olaylar ve ki┼čiler uydurur. S├Âyledi─či bu yalanlara kendisi de inan─▒r, t├╝m hayatlar─▒n─▒ yalanlar ├╝zerine kurarlar.
  • Mitomani hastalar─▒ hasta olduklar─▒n─▒n fark─▒nda de─čildir.

Mitomani hastal─▒─č─▒ nas─▒l geli┼čir?

Mitomani psikiyatrik hastal─▒klar s─▒n─▒fland─▒rmas─▒nda ayr─▒ bir tan─▒ olarak ge├žmemektedir. Ancak baz─▒ hastal─▒klar─▒n bir bulgusu olabilmektedir. Bu hastal─▒klar:

  • Bipolar bozukluklar
  • Dikkat eksikli─či sendromu
  • Narsisistik ki┼čilik bozuklu─ču
  • S─▒n─▒rda ki┼čilik
  • Madde ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒
  • Tak─▒nt─▒ bozukluklar─▒

Mitomani hastalar─▒ ├╝zerinde yap─▒lan g├Âzlemlerde baz─▒lar─▒nda epilepsi veya EEG bozukluklar─▒, ge├žirilmi┼č kafa travmas─▒ ve aile i├žinde psikiyatrik hastalar─▒n oldu─ču g├Âzlenmi┼čtir. Mitomani genellikle ki┼čilik geli┼čiminin en h─▒zl─▒ oldu─ču ergenlik ├ža─člar─▒nda ba┼člar. Tan─▒ ise genellikle 21-22 ya┼člar─▒nda konur. Mitomaninin k├Âkeninde d├╝┼č├╝k ├Âz benlik sayg─▒s─▒ ve kendine g├╝vensizlik yatar. Bu eksiklikleri ki┼či yalan s├Âyleyerek doldurmaya ├žal─▒┼č─▒r. ├ço─čunlu─čunun ├žalkant─▒l─▒ aile ya┼čamlar─▒n─▒n oldu─ču tespit edilmi┼čtir. Mitomani hastalar─▒nda sahte benlik duygusu, ger├žek benli─či sahte benlikten korumak i├žin idealizm, m├╝kemmellik ve g├Ârkem yaratma mekanizmalar─▒n─▒ kullan─▒r. Mitomania hastal─▒─č─▒n─▒n ileri evresi nevroz ve psikozdur.

Yeteri kadar ruhsal olgunlu─ča ula┼čmam─▒┼č biri hayat─▒n zorlay─▒c─▒ durumlar─▒ndan ka├žmak i├žin mitoman haline d├Ân├╝┼čebilir.

mitomani ne demek TDK s├Âzl├╝k anlam─▒ ve a├ž─▒klamas─▒ nedir?

Hem┼čirelik Terimleri S├Âzl├╝─č├╝ - 2015

─░ngilizce: mythomania

Yalan s├Âyleme, masal uydurma saplant─▒s─▒, ki┼činin ruhsal nedenlerle ger├že─či de─či┼čtirme ve ├žarp─▒tmay─▒ al─▒┼čkanl─▒k h├óline getirmesi durumu.

1 Yorumlar

  1. ├ço─čumuz hayat─▒m─▒z─▒n bir noktas─▒nda mutlaka yalan s├Âylemi┼čizdir; ister b├╝y├╝k yalanlar olsun, ister k├╝├ž├╝k beyaz yalanlar. As─▒l soruysa ┼ču: Bu yalanlar─▒n ortaya ├ž─▒k─▒yor mu, yoksa bu konuda ├žok iyi oldu─čun i├žin her ┼čey yan─▒na m─▒ kal─▒yor

    Yan─▒tlaSil
Daha yeni Daha eski