Osmaniye, Türkiye'nin Osmaniye ilinin merkezi olan şehirdir. İl merkezinin deniz seviyesinden yüksekliği 121 metredir. Merkez ilçenin yüzölçümü 859 km²dir.
{tocify} $title={İçindekiler}
 |
| Osmaniye'nin genel görüntüsü |
Tarihi
Çukurova ilk çağlardan itibaren çeşitli uygarlıklara (Hitit, Pers, Roma) beşiklik yapmıştır. Coğrafi ve stratejik konumu itibarıyla yerleşmeye müsait olan Osmaniye, Doğu Anadolu'nun giriş kapısı durumundadır. Orta Doğu ülkeleri ile bağlantı sağlayan yol üzerindedir. İpek ticaret yolunun da bu bölgeden geçmesi bölgenin önemini artırmıştır. Özellikle İlk Çağlarda geçimlerini korsanlıkla sağlayan kavimler Nur Dağları üzerine yerleşmişlerdir. İsos Limanına gelen ve Akdeniz de seyreden ticaret gemilerini soyan korsanlar Nur Dağlarında barınmışlardır.
Anadolu'ya Türk akınları Abbasi Halifesi Harun Reşit zamanında yapıldı. Türklerden Hassa Orduları kuran Harun Reşit, Anadolu seferlerini Abbasi Ordularıyla beraber Türk askerlerine yaptırmıştır. Bölgede, eski adıyla Haruniye, şimdiki adıyla Düziçi olan ilçede Harun Reşit Kalesi olarak anılan bir kale hâlâ varlığını sürdürmektedir. Anadolu'ya gelen Türkler bu bölgeleri iklim ve coğrafi şekil olarak ilk anayurtları Orta Asya'ya çok benzediğini gördüler. Anadolu'da yurt edinecekleri yerleri keşfetmeye başladılar.
1071 Malazgirt zaferiyle Anadolu'nun kapıları Türklere açıldı. 1082 ve 1083 tarihlerinde Kutalmışoğlu Süleyman Şah'ın komutanlarından Afşin Bey komutasında Anadolu'da fetih hareketleri başladı. Çukurova'ya kadar gelen Türkmen aşiretlerinden Ulaşlı aşireti, Nur Dağlarının bulunduğu bölgeleri kendileri için yaşamaya en uygun bölge olduğunu görerek buraya yerleştiler.
Osmaniye'nin Haraz bölgesine yerleşen aşiretin geçim kaynağı hayvancılıktı. Yayla ile kışla arasında sürekli hareket eden aşiret Haraz'ı kışla, Nur Dağları'nı da yayla olarak kullanmaya başladı.
1517 yılında Toprakkale'nin doğusunda İpek Yolu'nun da içinden geçtiği yerde önemli bir ticaret merkezi ortaya çıktı. Fakuşağı, Dereobası, Karacalar ve Erzin'i de içerisine alan bu bölgeye Kınık adı verildi. Bu şehre Adana, Tarsus, Maraş ve Belen'den Bezirganlar ticaret mallarını getirerek İsneyn pazarında satıyorlardı. Pazar ve salı günü kurulduğu için adına isneyn denilmiştir. Kınık şehri, 5 mahalle, 12 köy ve 48 mezradan oluşmaktaydı. Ünlü seyyah Evliya Çelebi Seyahatnamesinde bu bölgeden Kınık Şehri olarak bahsetmektedir. Aslında Erzin ve Dörtyolu ve hatta Ceyhan ve Yumurtalık'ı da içine alan bölgenin adı Osmaniyedir.
Osmanlı Devletinin duraklama döneminde Anadolu'da çıkan Celali İsyanları, Nurlarda yaşayan Ulaşlı aşiretini de etkiledi. Osmanlı Devleti iç güvenliği ve siyasi istikrarı sağlamak amacıyla Derviş Paşayı Çukurova'da mecburi iskanı uygulamak üzere görevlendirdi. Derviş Paşa, Fırka-i Islahiye adı verilen askerlerle Osmaniye'nin Dereobası Köyünün yamacına 1865 yılında karargâhını kurdu. Ovada yaşayan Cerit, Akçakoyunlu, Tecirli aşiretlerini de ovada bulundukları bölgeye yerleştirdi.
1866 yılında Hacıosmanlı merkezli kurulan Osmaniye, Payas merkezli Üzeyir sancağına bağlandı. Üzeyir sancağı, Halep Eyaletine bağlıydı. Sancak merkezi, 1874 yılında Payas'tan Yarpuz'a (Cbel, Eski Osmaniye) taşındı ve Cebeli Bereket Sancağı adını aldı. Bu sancağa; Osmaniye, Payas, Erzin, İslahiye, Hassa, Bahçe, Ceyhan ve Yarpuz kazaları bağlandı.
1905 ve 1924 yılları arasında Cebeli Bereket Sancak olarak kaldı. 1908'de merkez Osmaniye'ye taşındı. 1924 tarihinden sonra sancaklar ile dönüştü. 1924'ten 1933 yılına kadar il olan Osmaniye, 1 Haziran 1933'te tekrar ilçeye dönüştürüldü. 26 Ekim 1996 tarihinde TBMM tarafından tekrar il olma hakkı tanındı. Ancak Osmaniye'nin doğal sınırları oluşmadı. Erzin, Dörtyol ve hatta Yumurtalık doğal Osmaniye sınırlarına dahil iken; Kadirli ve yeni ilçe Sumbas ise Kozan Sancağı'nın sınırlarıydı. İllerin ilçeye dönüştürülüp sonra tekrar il olmaları sınırlarda karışıklığa neden olmuştur.
 |
| Gazi Mustafa Kemal Osmaniye kasaba merkezinde |
16 Ocak 1925 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve eşi Latife Hanım ile birlikte, Hatay Meselesi için Dörtyol tren yolunda Toprakkale Tren İstasyonu'dayken Osmaniye'den (o dönemde adı Cebelibereket'ten) bir heyet şehre gelmesi için davet etti ve o gün şehre geldi ve halk "Yaşa!" sedaları ile karşıladı. Önce Halk Fırkası, Cebelibereket Vilayet merkezi ve Belediye ardından şehri kısa bir ziyaret ettikten sonra Adana'ya ayrıldı. Ayrılmadan önce Halk Fırkası'nda hatıra defterine "Osmaniye kasabasını ve buranın halkını ziyaret edebildiğimden çok memnun oldum. Halkın gösterdiği kalbî ve samimî tezahürattan fevkalâde mütehassısim. Bu güzel kalpli mert insanlar arasında daha ziyade kalmak saadeti içün ayrıca fırsat arayacağım." yazmıştı.
Nüfusu
| Yıl | İdari Durum / Dönem | Toplam Nüfus | Şehir Nüfusu | Kır Nüfusu |
|---|---|---|---|---|
| 1927 | Osmaniye merkez ilçesi | 18.282 | 4.968 | 13.314 |
| 1935 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 24.119 | 8.584 | 15.535 |
| 1940 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 24.778 | 8.988 | 15.790 |
| 1945 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 29.054 | 10.498 | 18.556 |
| 1950 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 34.661 | 13.004 | 21.657 |
| 1955 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 47.670 | 19.108 | 28.562 |
| 1960 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 59.559 | 27.451 | 32.108 |
| 1965 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 71.660 | 34.027 | 37.633 |
| 1970 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 82.688 | 46.355 | 36.333 |
| 1975 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 100.320 | 61.581 | 38.739 |
| 1980 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 127.958 | 84.212 | 43.746 |
| 1985 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 154.629 | 103.824 | 50.805 |
| 1990 | Osmaniye ilçesi (Adana) | 174.875 | 122.307 | 52.568 |
| 2000 | Osmaniye merkez ilçesi | 207.862 | 173.977 | 33.885 |
| 2007 | Osmaniye merkez ilçesi | 210.285 | 180.477 | 29.808 |
| 2008 | Osmaniye merkez ilçesi | 219.411 | 189.112 | 30.299 |
| 2009 | Osmaniye merkez ilçesi | 225.090 | 194.339 | 30.751 |
| 2010 | Osmaniye merkez ilçesi | 229.744 | 198.836 | 30.908 |
| 2011 | Osmaniye merkez ilçesi | 234.901 | 204.057 | 30.844 |
| 2012 | Osmaniye merkez ilçesi | 239.910 | 209.255 | 30.655 |
| 2013 | Osmaniye merkez ilçesi | 244.195 | 213.045 | 31.150 |
| 2014 | Osmaniye merkez ilçesi | 249.136 | 218.531 | 30.605 |
| 2015 | Osmaniye merkez ilçesi | 254.116 | 223.987 | 30.129 |
| 2016 | Osmaniye merkez ilçesi | 259.614 | 229.406 | 30.208 |
| 2017 | Osmaniye merkez ilçesi | 263.104 | 233.242 | 29.862 |
| 2018 | Osmaniye merkez ilçesi | 264.373 | 231.739 | 32.634 |
| 2019 | Osmaniye merkez ilçesi | 268.647 | 237.476 | 31.171 |
| 2020 | Osmaniye merkez ilçesi | 274.420 | 243.490 | 30.930 |
Ekonomi
42 tesisi faaliyete geçmiş Organize Sanayi Bölgesi bulunmaktadır.
Belediye başkanları
| № | Belediye Başkanı | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi | Parti |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Haydar Kılıçarslan | 1923 | 1925 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| 2 | Ferit Aslankurt | 1925 | 1929 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| 3 | Dr. Ahmet Alkan | 1929 | 1942 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| 4 | Abdurrazzak Güvenç | 1942 | 1946 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| (3) | Dr. Ahmet Alkan | 1946 | 1950 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| 5 | Dr. İhsan Göknal | 1950 | 1954 | Demokrat Parti |
| 6 | Hasan Taşkan | 1954 | 1956 | Demokrat Parti |
| 7 | İshak Zevki Ersoy | 1956 | 1960 | Demokrat Parti |
| 8 | Ali Arguvanlı | 1960 | 1964 | Askerî |
| 9 | Ahmet Şekip Ersoy | 1964 | 1968 | Adalet Partisi |
| 10 | Yusuf Çenet | 1968 | 1971 | Adalet Partisi |
| 11 | Hasan Çenet | 1971 | 1977 | Bağımsız |
| 12 | Güner Dinçer | 1977 | 1980 | Cumhuriyet Halk Partisi |
| 13 | Mustafa Efendioğlu | 1982 | 1982 | Askerî |
| 14 | Bekir Akgül | 1982 | 1984 | Atanmış |
| 15 | İskender Türkmen | 1984 | 1985 | Sosyal Demokrasi Partisi |
| (15) | İskender Türkmen | 1985 | 1989 | Sosyaldemokrat Halkçı Parti |
| 16 | İbrahim Karayiğit | 1989 | 1994 | Doğru Yol Partisi |
| 17 | Musa Şahin | 1994 | 1996 | Refah Partisi |
| 18 | Mehmet Gürbüz | 1996 | 1998 | Refah Partisi |
| 19 | Memili Kırıkkanat | 1999 | 2004 | Milliyetçi Hareket Partisi |
| 20 | Davut Çuhadar | 28 Mart 2004 | 29 Mart 2009 | Adalet ve Kalkınma Partisi |
| 21 | Kadir Kara | 29 Mart 2009 | 4 Nisan 2024 | Milliyetçi Hareket Partisi |
| 22 | İbrahim Çenet | 4 Nisan 2024 | Görevde | Milliyetçi Hareket Partisi |
Yerel medya
Osmaniye'de yayın yapan yerel medya kuruluşları
TV kanalları
- Medyaport TV (İnternet Televizyonu)
- Kanal 80 (Karasal)
- Kanal 328 TV (İnternet Televizyonu)
Radyolar
- Radyo 2000 FM Osmaniye (90.6)
- Radyo Yakamoz (92.9)
- Radyo 80 (94.8)
- Radyo Meşale (96.3)
- Gönül FM (97.3)
- Radyo İhsan (101.3)
İlçelerdeki Yayınlar
- Düziçi Mega FM (93.8)
- Kadirli FM (99.7)
Gazeteler
- Osmaniye Başak Gazetesi
- Osmaniye Medya Gazetesi
- Aydın Osmaniye Gazetesi
- Osmaniye Takip Gazetesi
- Osmaniye Olay Gazetesi
- Elde Demokrasi Gazetesi
- Hasret Gazetesi
- Kınık Gazetesi
- Akdeniz Gazetesi
- Yurt Gazetesi
- Düziçi Sabır Gazetesi
- Kadirli Sıla Gazetesi
- Kadirli Postası Gazetesi
Osmaniye ne demek? TDK anlamı ve açıklaması
isim, özel, (osma:niye)
Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde yer alan illerinden biri.