etnografya

 

etnografya

Etnografya (budun betimi, kavmiyat), kavimleri kar┼č─▒la┼čt─▒rarak inceleyen, k├╝lt├╝r olu┼čumlar─▒n─▒ ara┼čt─▒ran, k├╝lt├╝r bilimidir. ─░nsan─▒n toplumsal varl─▒─č─▒n─▒ niteliksel ve niceliksel olarak inceler. Bu incelemeleri alan ├žal─▒┼čmas─▒na g├Âre ger├žekle┼čtirir. B├╝t├╝nl├╝k├ž├╝ bir y├Ântem tercih eder. Bu y├Ânteme g├Âre insan-toplum ili┼čkisi birbirinden ayr─▒ ├Âgeler olarak anla┼č─▒lamaz. Gelene─či gezi yaz─▒lar─▒ ve s├Âm├╝rgecilik d├Ânemi raporlar─▒na da dayanmaktad─▒r.

K├╝├ž├╝k yap─▒da sosyal gruplar─▒n ya┼čam─▒n─▒n her y├Ân├╝n├╝ akrabal─▒k a├ž─▒s─▒ndan oldu─ču kadar, ekonomi, siyaset, dil ya ekoloji a├ž─▒s─▒ndan da eksiksiz bir bi├žimde ve yerinde inceleyen bilgi dal─▒. S├Âm├╝rgecili─čin sona eri┼či ve “ilkel” denen halk topluluklar─▒n─▒n giderek uygarla┼čmas─▒, etnograflar─▒n bundan b├Âyle kendi toplumlar─▒ndaki k─▒rsal ve kentsel topluluklarla ilgilenmelerine yol a├žt─▒. ─░lgilenilen, incelenen toplulu─čun dilini bir ├Âl├ž├╝de olsun bilmeyi gerektiren etnografya anket (soru┼čturma) y├Ântemini kullan─▒r, toplanan bilgilerin ve konular─▒n yaz─▒m─▒n─▒ ve d├╝zenlemesini yapar

Etnografya kelimesinin anlam─▒; Yunanca'da cins ve topluluk manas─▒na gelen ethnos ile yazma, ├žizme anlam─▒na gelen grapho kelimelerinin birle┼čmesinden meydana gelmi┼čtir.

Etnografya, terim olarak insan topluluklar─▒n─▒n ├že┼čitli zaman ve yerlerde tabiata hakim olmak, sosyal ihtiya├žlar─▒n─▒ kar┼č─▒lamak i├žin sarf ettikleri gayretlerin sonucunda ortaya ├ž─▒kan maddi ve manevi k├╝lt├╝rlerin tasviri analizlerini yapan bilim dal─▒n─▒n ad─▒d─▒r.

Milletlerin ya┼čay─▒┼č ┼čekillerinin tasvir edilmesi ve onlar─▒ tan─▒ma ilmi. Kavim, kabile, a┼čiret gibi insan topluluklar─▒n─▒ tasvir eder. Terim olarak 19. as─▒r ba┼č─▒nda ortaya ├ž─▒kt─▒. ├ľnce insan topluluklar─▒n─▒n dillerinin bilgisi yerine kullan─▒ld─▒. 1910 dan sonra maddi k├╝lt ├╝r├╝n b├╝t├╝n sahalar─▒na yay─▒ld─▒. T├╝rk├žede etnografyan─▒n, kar┼č─▒l─▒─č─▒ olarak ilm-i akvam, kavmiyet, akvamiyyet, tasvir-i akvam tabirleri kullan─▒ld─▒ etnografya, insan topluluklar─▒n─▒n meydana getirdi─či maddi k├╝lt├╝rlerini tasvir eder. giyim, s├╝s e┼čyas─▒, ev aletleri, avc─▒l─▒k, yap─▒ maddeleri, tar─▒m aletleri, halk sanatlar─▒na ait aletler, bir yay─▒k veya be┼či─čin yap─▒l─▒┼č─▒ etnografyan─▒n hususu i├žine girer.

T├╝rkler'de etnografik ara┼čt─▒rmalar Me┼črutiyet devrinden sonra ba┼člam─▒┼čt─▒r.1912'de Sat─▒ Bey, Mekteb-i M├╝lkiye'de m├╝stakil ders olarak okutmu┼č, ders notlar─▒n─▒ da Etnografya ─░lm-i Akvam ismiyle kitap halinde yay─▒mlam─▒┼čt─▒r. Daha sonra geli┼čerek ara┼čt─▒rmalar art─▒p, kitap ve dergilerde bu konular i┼členmeye ba┼člam─▒┼čt─▒r. Dr. Hamit Z├╝beyir Ko┼čay ve R─▒za Yalman'─▒n ara┼čt─▒rma ve yay─▒mlar─▒ ile ger├žek etnografya ├žal─▒┼čmalar─▒ yap─▒lm─▒┼čt─▒r.

T├╝rk Oca─č─▒ taraf─▒ndan yay─▒mlanan T├╝rk Yurdu dergisinde T├╝rkler'in Orta Asya'daki ve Anadolu'daki etnografya malzemeleri hakk─▒nda ├že┼čitli makaleler, baz─▒ il dergilerinde de bu saha ile ilgili ├žal─▒┼čmalar yay─▒mlanm─▒┼čt─▒r.

Daha sonraki y─▒llarda devlet kurulu┼člar─▒ ve ├Âzel kurulu┼člarca ├že┼čitli eserler yay─▒mlanm─▒┼čt─▒r. 1930 senesinde Ankara'da a├ž─▒lan ilk etnografya m├╝zesinde bir├žok eser toplanarak sergilenmi┼čtir.

etnografya kelimesi ne demek TDK s├Âzl├╝k anlam─▒ ve a├ž─▒klamas─▒ nedir?

isim, (etnogra'fya), Yunanca

Kavimleri kar┼č─▒la┼čt─▒rarak inceleyen, k├╝lt├╝r olu┼čumlar─▒n─▒ ara┼čt─▒ran bilim; budun betimi, kavmiyat.

Yorum G├Ânder

Daha yeni Daha eski