eşitlik eki ne demek? TDK anlamı ve açıklaması
isim, dil bilgisi
Kelimeye “gibi, göre” anlamları katan -ca eki: bence (ben-ce):
Bence (ben-ce).
Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü - 1972
İngilizce: equative, Fransızca: équatif, Almanca: Äquativus
(Derleme.. gibilik eki, görelik eki) Sözcüğe gibi, göre anlamı katan ek. Türkçede bu kavramları -ce ve -si ekleri verir: Bence (ben-ce) , insanca (insan-ca) , aptalca (aptal-ca) , erkekçe (erkek-çe) , çocuksu (çocuk-su) vb.
Gramer Terimleri Sözlüğü - 2003
İngilizce: equative, Fransızca: équatif, Almanca: Äquativus
Adlarda ve ad soylu sözlerde eşitlik derecesi gösteren ek. Türkçede bunun için +ÇA, +sI/+sU, +ÇIlAp, +TI/TU ekleri kullanılmış ve kullanılmaktadır. Ayrıntı için bk. eşitlik derecesi, eşitlik durumu.
Türk Dünyası Gramer Terimleri Kılavuzu - 1997
Azerbaycan Türkçesi: bänzätmä goşması; Türkmen Türkçesi: ekvativ goşulması; Gagauz Türkçesi:ekvativ afiksi ~ benzeşmä afiksi; Özbek Türkçesi: oxşatiş qoşimçasi; Uygur Türkçesi: tänläştürmäkeliş qoşumçisi; Tatar Türkçesi: oxşaşlandıru quşımçası ~ çağıştıru quşımçası; Başkurt Türkçesi: ekvativ affiksi ~ oqşaşlıq yalğawı; Kmk: *teňleşdiriwçü koşumça; Krç.-Malk.: teňleşdiriw affiks ~ uşatıw affiks; Nogay Türkçesi: teňlestîrüw kosımşası; Kazak Türkçesi: ekvativ jurnak; Kırgız Türkçesi: salıştıruu müçösü ~ ekvativ afiksi; Alt:: tüňdeştirükojulta; Hakas Türkçesi: tööylezîs hozımı; Şor Türkçesi: oşkaşlık affiksi; Rusça: ekvativnıyaffiks ~ affiks upodobleniya; ~
Eşitlik eki, eşitlik hâl eki veya ekvatif; Türkçede kelimelere eşitlik, benzerlik, birliktelik gibi anlamlar katan bir çekim eki. -̲c̲e̲ şeklindedir. Ünsüz sertleşmesi kuralı sebebiyle c harfi ç'ye, büyük ünlü uyumu nedeniyle e harfi a'ya dönüşebilir. Birkaç farklı görevde kullanılır.
YanıtlaSil"Gibi, benzer şekilde" anlamı katar:
• Akıllıc̲a̲ yatırımlar yapıyorsun.
• Çocukç̲a̲ davranma.
• Elime büyükç̲e̲ bir taş aldım.
"-e göre" anlamı katar:
• Senc̲e̲ bu doğru mu?
"Birliktelik, beraberlik" anlamı katar:
• Okulc̲a̲ geziye gittik.
Miktarları vurgulamak için çoğul eki ile birlikte kullanılır:
• Babam bu fabrikada yıllarc̲a̲ çalıştı.
• Onlarc̲a̲ ülke gezdim.
Yapım eki olan -ce
Eşitlik eki olan -ce, isimden isim yapan yapım eki -ce ile karıştırılmamalıdır:
• Arkadaşç̲a̲ davrandı. ("gibi" anlamında eşitlik çekim eki)
• Türkç̲e̲ öğreniyorum. (Türk özel isminden yeni bir isim türeten yapım eki)