gaz lambası ne demek? TDK anlamı ve açıklaması
isim
İçine konan gaz yağını bir fitil yardımıyla yakan, şişeli, türlü biçimlerde lamba; gaz (II):
"Masanın üstünde hâlâ yanan gaz lambasını üfleyerek söndürdüm." - Necati Cumalı
Kategoriler:
Türkçe Sözlük
Gaz lambası, yakıt olarak gaz yağı kullanan bir aydınlatma aracıdır. "Fitilli" ve "basınçlı" olmak üzere iki türü bulunmaktadır.
YanıtlaSilYassı fitilli olan çeşidi yağı hazneden yanma noktasına kapiller etkiyle emerek ulaştırır. Alev ve ışık miktarı alevin ulaşabildiği ıslak fitil yüzey miktarını arttırıp eksilterek ayarlanır.
Basınçlı olanı yağı hazneye pompalanan hava basıncıyla hem yanma yerine ulaştırır hem de sprey şeklinde dağıtır. Önceden ısıtılmış Metal borulardan geçen sprey yakıt gaz haline dönüşür. Bu gaz akkor halindeki manto (bir çeşit kese) içinden dışarı geçerken issiz ve kurumsuz temiz bir şekilde yanar ve o manto büyüklüğünde akkor ışık kaynağı oluşturur. Batıda üretici adıyla bilinen bu basınçlı mantolu bol ışık veren gazyağı lambası türü Türkçede Lüks lambası olarak bilinegelmiştir.
Ham petrol kullanan ilk gaz lambası 9. yüzyılda Râzî tarafından geliştirilmiştir. Leh mucit Ignacy Łukasiewicz'in (1853) ve Amerikalı Robert Edwin Dietz'in tasarımları çağdaş gaz lambaları arasında sayılmaktadır. Hatta yıllık dünya gaz yağı (kerosen) tüketim miktarı, çoğu sivil uçaklarda kullanılan Jet yakıtı kullanımı ile hemen hemen aynıdır.